Emblem
Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің
ресми ақпараттық ресурсы
Menu
Emblem
Close button

Еліміздің 216 кәсіпорнында «нөлдік жарақаттану» тұжырымдамасы енгізілді — С. Шәпкенов

Сейсенбі, 15 Маусым 2021, 10:40:58

Қазақстанда жұмыс істейтін мың адамға шаққанда жазатайым оқиғалардың жиілік коэффициенті 0,32-ден 0,23-ке дейін төмендеді. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрі Асқар Маминнің төрағалығымен өткен Үкімет отырысында кәсіпорындардағы еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғауды қамтамасыз ету бойынша жағдай мен қабылданып жатқан шаралар туралы баяндама барысында еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Серік Шәпкенов айтты.

«Қазақстанда жыл сайын 400-ден астам кәсіптік ауру тіркеледі. Олардың саны кейінгі үш жылда 21%-ға азайды. Қабылданған кешенді шаралардың нәтижесінде соңғы бес жылда өндірістік жарақат алғандардың саны 10%-ға, оның ішінде қаза тапқандардың саны 16%-ға төмендеді. Ал мың адамға шаққандағы жазатайым оқиғалардың жиілік коэффициенті 0,32-ден 0,23-ке дейін түсті», — деді С. Шәпкенов.

Биыл бес айдың қорытындысы бойынша жазатайым оқиғаның салдарынан 564 адам зардап шекті. Олардың 19,5%-ы тау-кен, металлургия кәсіпорындарында, 10%-ы құрылыс саласында және 4,5%-ы коммуналдық шаруашылықтарда жарақат алды.

Ресми статистикаға сәйкес, 2020 жылы кәсіпорындарда зерттелген 1,6 миллион жұмысшының 367 мыңы зиянды еңбек орнында жұмыс істеген. Олардың басым көпшілігі өнеркәсіптік өңірлерде, яғни Қарағанды, Павлодар, Шығыс Қазақстан, Маңғыстау облыстарында қызмет еткен.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің мәліметінше, әрбір екінші адам шу мен дірілдің, ал әрбір үшіншісі жұмыс аймағында газдың ластануы мен шаңданудың жоғары жағдайында еңбек еткен.

Экономика салалары бойынша зиянды еңбек жағдайында жұмыспен қамтылғандардың ең көп саны тау-кен және өңдеу өнеркәсіптеріне тиесілі.

2020 жылдың нәтижесі бойынша кәсіптік еңбек қабілетінен айрылған 14,7 мың азаматқа 15,5 млрд. теңге мөлшерінде әлеуметтік қолдау көрсетілді. Оның ішінде 10 мыңға жуығына бюджет есебінен мемлекеттік жәрдемақы мен сақтандыру қорынан төлемдер жүргізілді, ал 6 мыңға жуық азамат Мемлекеттік сақтандыру қорынан әлеуметтік төлемдер алды.

46% азаматтың кәсіптік еңбек ету қабілетінен айрылу деңгейі 30 бен 59% арасын құрайды. Олардың көпшілігі жеңіл жұмысқа ауысады. Соңғы үш жылда еңбек ету қабілетінен айрылған жұмыскерлердің үлесі 19%-ға төмендеді.

2020-2021 жылдары мемлекеттік еңбек инспекторлары 11 мыңнан астам заң бұзушылықты анықтады, оның ішінде 34%-ы еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласына тиесілі. 

Атап айтқанда:

  • қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз етпеу (20%);
  • жұмысшыларды еңбек қауіпсіздігі бойынша оқыту мен нұсқама жүргізбеу (12%) жағдайлары.

Жұмыс берушілерге 4,3 мыңнан астам нұсқама беріліп, 278 млн теңге сомада 1,6 мыңнан астам айыппұл салынды.

Лауазымды тұлғалардың жауапкершілігін қарау мақсатында мемлекеттік еңбек инспекторлары еңбекті қорғау талаптарын бұзу фактілері бойынша 1,4 мыңнан астам материалды құқық қорғау органдарына жіберді, олар бойынша 193 қылмыстық іс қозғалды.

«Қазіргі уақытта мемлекеттік бақылау құралдарын жетілдіру мақсатында еңбекті қорғау талаптарының сақталуына профилактикалық бақылауды күшейту үшін ақпарат көздері мен тәуекелдерді автоматтандыру бойынша жұмыстар жүргізілуде. Тәуекелдерді басқарудың заманауи жүйесін енгізу мақсатында еліміздің 2,8 мыңға жуық кәсіпорны қауіпсіздік және еңбекті қорғау стандарттарын енгізді. Республика кәсіпорындарында 15 мың өндірістік кеңес жұмыс істейді, олардың міндеттеріне еңбекті қорғау бойынша 17 мыңнан астам техникалық инспектордың қатысуымен жұмыс орындарындағы еңбек жағдайларын тексеруді ұйымдастыру кіреді», — деді ведомство басшысы.

Елдегі 216 кәсіпорын Халықаралық әлеуметтік қауіпсіздік қауымдастығы әзірлеген «Vision Zero» немесе «нөлдік жарақат» тұжырымдамасын енгізді. Осындай жұмыс берушілерді ынталандыру үшін оларды декларациялау қағидаттары негізінде профилактикалық бақылаудан босатуды көздейтін заңнамаға өзгерістер енгізу мәселесі қарастырылып жатыр.

Серік Шәпкенов жұмыскерлердің қолайсыз еңбек жағдайлары экономикалық шығындарға әкеп соғатынын да атап өтті.

Жыл сайын өндірісте жарақат алып, уақытша еңбекке жарамсыз болған азаматтарға жұмыс беруші тарапынан 1,5 млрд. теңге шамасында төлемдер жүргізіледі. Жұмыскерлерді өндірістегі жазатайым оқиғалардан сақтандыру үшін жұмыс берушілер жыл сайын сақтандыру компанияларына 30 млрд. теңгеден астам сақтандыру сыйақыларын аударады. Жұмыс берушілер 2020 жылы зиянды еңбек жағдайындағы жұмыс үшін әртүрлі өтемақыларға 141,5 млрд теңге жұмсаған, бұл 2019 жылмен салыстырғанда 10%-ға көп.

2014 жылдан бастап 13 мыңнан астам жұмыс беруші жыл сайын зиянды еңбек жағдайында жұмыс істейтін жұмыскерлері үшін 40 млрд теңгеден астам міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарын аударды. 5 жыл ішінде осындай жарналары төленген жұмыскерлер 2019 жылдан бастап зейнетақы төлемдерін ала бастады.

Қазақстан Республикасы Президентінің қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету бойынша тапсырмасын орындау мақсатында Министрлік 2025 жылға дейінгі қауіпсіз жұмыс күшін қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар жоспарын әзірлеп, Үкіметке енгізді.

Алдағы бес жылда іс-шаралар жоспарында:

  • тәуекелге бағдарланған тәсілдер негізінде еңбекті қорғауды басқарудың ұлттық жүйесін жаңғырту;
  • кәсіптік тәуекелді төмендету үшін жұмыс берушілерді экономикалық ынталандыру бойынша ұсыныстар әзірлеу;
  • еңбекті қорғау саласындағы кәсіби құзыреттіліктер мен ғылыми әлеуетті дамыту;
  • әлеуметтік серіктестіктікті дамыту сияқты кешенді шаралар көзделген.

Оларды іске асыру арқылы 2025 жылға дейін өндірістік жарақаттың үлесі 10%, зиянды еңбек жағдайларында жұмыс істейтіндердің саны 20% төмендеуі жоспарланып отыр.

Төтенше жағдайлар министрі Юрий Ильиннің айтуынша, ҚР ТЖМ 230 мыңнан астам қауіпті өндірістік объектіні қамтитын 9 157 өнеркәсіптік кәсіпорынға мемлекеттік қадағалауды жүзеге асырады.

Қадағалау қауіпті өндірістік объектілердің және қауіпті техникалық құрылғыларды пайдаланатын ұйымдардың қауіпсіздік талаптарын сақтауы арқылы персонал мен халыққа қауіпті өндірістік факторлардың зиянды әсерінің алдын алуға бағытталған тексерулер жүргізу арқылы жүзеге асырылады.

Биыл бес ай да Ерекше тәртіп бойынша 418 тексеру жүргізілді. Тексеру нәтижелері бойынша 12 777 өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптарын бұзушылық анықталды, 70 млн теңгеден астам сомаға 505 әкімшілік айыппұл салынды. Адамдардың өмірі мен денсаулығына қауіп төндіретін өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптарын өрескел бұзғаны үшін 224 объект тоқтатылды.

«Бизнес үшін талаптарды қысқарту және қауіпсіздік саласындағы мемлекеттік реттеуді әлсірету жөніндегі шаралар өнеркәсіптегі өндірістік тәртіп деңгейін төмендетуге және соның салдарынан апаттық және онымен байланысты жарақаттанудың өсуіне алғышарттар жасады. Соңғы жылдары қауіпті өндірістік объектілерде апаттардың орта есеппен 15%-ға өскені байқалады», — деп атап өтті Ю. Ильин.

Талдау көрсеткендей, өндірісте техногендік апаттардың пайда болу қаупі бұрынғысынша жоғары деңгейде қалып отыр. Биыл еліміздің қауіпті өндірістік объектілерінде 11 апат және 146 инцидент тіркелді. Апат салдарынан 5 адам зардап шекті.

Қауіпті өндірістік объектілердегі апаттық жағдайлардың негізгі себептері:

  • жобалық шешімдерден ауытқи отырып, жұмыс өндірісін жүргізу бөлігінде өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптарының бұзылуына жол берілген;
  • пайдаланылатын жабдықтардың жоғары моральдық және физикалық тозуы;
  • жұмысшылардың өндірістік және еңбек тәртібінің төмендігі.

«Өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптары бойынша жол берілген бұзушылықтарды қысқарту мақсатында тексеру қорытындысы бойынша инспекторлар жедел шаралар қабылдайды, әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер қозғалады, нұсқамалар жасалады, сондай-ақ апаттарға тексеру жүргізіледі. Ескірген, моральдық және табиғи тозған жабдықтарды пайдаланудан біртіндеп шығару бөлігіндегі мәселелерді шешу мақсатында қадағалаудағы кәсіпорындармен бірлесіп, жыл сайын қауіпті өндірістік объектіні техникалық қайта жарақтандырудың жиынтық жоспары әзірленеді. Биыл 2 196 жабдықты ауыстыру жоспарланған», — деп хабарлады ТЖ министрі.

Сонымен қатар оның айтуынша, өндірістік және еңбек тәртібін арттыру мақсатында инспекторлар түсіндіру жұмыстарын жүргізеді, биыл бұқаралық ақпарат құралдарында 214 баяндама жасалды.

Сондай-ақ өнеркәсіптік қауіпсіздік саласындағы заңнаманы жетілдіру бойынша жұмыс жүргізілуде. Биыл 1 сәуірде «Өнеркәсіптік қауіпсіздік мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заң қабылданды, оның шеңберінде 41 нормативтік-құқықтық актіні бекіту бойынша жұмыстар жүргізілуде, оларды іске асыру қауіпті өндірістік объектілердегі жұмысшылардың өндірістік және еңбек тәртібін жақсартуға, азаматтардың қауіпті өндірістік факторлардың зиянды әсерінен қорғалу деңгейін арттыруға және апат салдарынан үшінші тұлғаларға зиян келтіру ықтималдығын азайтуға мүмкіндік береді.

Павлодар облысының әкімі Әбілқайыр Сқақовтың айтуынша, облыстағы жұмыскерлердің саны 326,2 мың адамды құрайды, оның 259,3 мыңы жарақат алу қаупі бар кәсіпорындарда жұмыс істейді (79%). Оның ішінде өңдеу өнеркәсібінде 39 мың, тау-кен металлургия саласында 35 мың, энергетика саласында 13 мың адам еңбек етеді.

«Сонымен қатар өңірде ұзақ уақыт бойы өндірістік жарақаттанудың, оның ішінде өліммен аяқталу жағдайларының тұрақты төмендеуі байқалып отырғанын атап өткен жөн. Мәселен, 2016 жылы 27 өлім оқиғасы және 191 өндірістік жарақат тіркелген болса, 2020 жылы өлім жағдайы 78%-ға, өндірістік жарақат 41%-ға төмендеді. Сондай-ақ жыл басынан өндірісте өліммен аяқталған оқиғалар тіркелген жоқ», — деді Ә. Сқақов.

Жалпы, өндірістік жарақаттану мен еңбек жағдайлары зиянды жұмыс орындарын төмендету бойынша өңірде бірқатар кешенді шара қабылданған:

  • 2019-2023 жылдары еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласында Жол картасы қабылданды;
  • еңбекті қорғау бойынша заманауи стандарттар облыстың 107 кәсіпорнында енгізілді (OHSAS 18001, ХЕҰ-ЕҚБЖ және т.б.);
  • еңбек жағдайын жақсарту мақсатында жыл басынан бері 93 өндірістік объект аттестатталды;
  • барлық ірі және орта кәсіпорында өндірістік кеңестер жұмыс істейді (барлығы 840);
  • облыс бойынша 7 кәсіпорында «Халықтық бақылау» жобасы енгізілді;
  • 12 кәсіпорын «Vision Zero» (нөлдік жарақат) халықаралық бағдарламасына қосылды.

Үлгілі кәсіпорындар базасында еңбекті қорғау жөніндегі инженерлермен өзара іс-қимыл жасауға және тәжірибе алмасуға мүмкіндік беретін тұрақты кездесулер өткізіледі. 2018-2021 жылдары кездесулерге 500-ден астам ірі және орта кәсіпорын қатысты.

ПМХЗ, Қазақстан электролиз зауыты, KAZ Minerals Bozshakol, УПНК және басқа да ірі кәсіпорындарда жұмыскерлерге зиянды және қауіпті учаскелерде жұмысты қашықтан ұйымдастыруға мүмкіндік беретін процестерді цифрландыру және автоматтандыру жүйелері енгізілді.

Осындай жұмыстарды Қазақстан алюминийі, Богатырь Көмір сияқты басқа да ірі кәсіпорындарда жүргізу жоспарланған.

Облыста қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету мәселелері тұрақты бақылауда.


Қазақстанның Премьер-Министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-ботқа жазылыңыз


Жаңалықтар тізбегі
01 Тамыз 2021, 10:17
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №122
30 Шілде 2021, 18:52
Е. Тоғжанов: Жауапкершілікті ШОБ нысандарының жұмысы үшін мемлекет барлық жағдайды жасайтын болады
30 Шілде 2021, 18:05
Alibaba, Amazon, Mundus Agri — Қазақстанның электрондық саудасы кеңеюде
30 Шілде 2021, 17:34
Қазақстан Үкіметі мен «АрселорМиттал Теміртау» АҚ арасында өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойылды
29 Шілде 2021, 14:04
Ұлттық жобалар мен брендтерді насихаттау ұлттық дәстүрлерді жаңғыртуда қазақстандықтарды біріктіреді — Е. Тоғжанов
27 Шілде 2021, 17:55
Ведомствоаралық комиссия Қазақстанның бірқатар қаласында карантин шараларын күшейту туралы шешім қабылдады
27 Шілде 2021, 15:04
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Өзбекстанның көлік министрі И. Махкамовпен кездесті
26 Шілде 2021, 17:56
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 16 шілдедегі №493 Қаулысы
26 Шілде 2021, 17:51
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 14 шілдедегі №489 Қаулысы
26 Шілде 2021, 16:24
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин РФ Астрахан облысының делегациясын қабылдады
26 Шілде 2021, 15:58
Қазақстан мен Eni баламалы энергия көздерін дамытады
25 Шілде 2021, 09:16
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №121
24 Шілде 2021, 11:38
А. Мамин Тәжікстан Премьер-Министрі К. Расулзодамен телефон арқылы сөйлесті
23 Шілде 2021, 20:20
«Жасыл экономикаға» көшу жөніндегі кеңес рұқсат етілмеген қоқыс үйінділері мәселелерін қарады
23 Шілде 2021, 19:40
Бүгінгі таңда Қазақстанда 8 млн доза вакцина салынды — ҚР ДСМ
23 Шілде 2021, 15:06
Жартыжылдық қорытындысы: Ақтөбе облысының әлеуметтік-экономикалық даму серпіні тұрақты өсім көрсетіп отыр
23 Шілде 2021, 10:44
Мұнай өндіру, мектептер салу және туризмді белсенді дамыту — Маңғыстау облысында қандай жобалар іске асырылып жатыр
23 Шілде 2021, 09:44
Қажмұқан Бекмұқашев ҚР ЦДИАӨМ Геодезия және картография комитетінің төрағасы болып тағайындалды
22 Шілде 2021, 18:49
ҚР Премьер-Министрі жұмыс сапарымен Ақтөбе облысына барды
22 Шілде 2021, 13:45
Биыл жол салуға бөлінген қаражат «Ауыл – Ел бесігі» бағдарламасы бойынша жұмсалады — Маңғыстау облысының әкімі
22 Шілде 2021, 13:45
Алдағы қыс маусымына жем-шөп қорын құру үшін тиісті қаражат бөлінуде — Маңғыстау облысының әкімі С. Трұмов
22 Шілде 2021, 13:34
С. Трұмов: халықаралық деңгейдегі туризм нысандарының салынуы облыс экономикасының дамуына зор серпін береді
21 Шілде 2021, 18:27
Е. Тоғжанов коронавирус инфекциясының таралуына жол бермеу жөніндегі ВАК отырысын өткізді
21 Шілде 2021, 15:38
А. Маминнің Маңғыстау облысына жұмыс сапары: туристік, көліктік және инженерлік инфрақұрылым, АӨК, цифрландыру   
21 Шілде 2021, 12:07
Үкімет басшысы Маңғыстау облысындағы құрғақшылықтан зардап шеккен фермерлік шаруашылықтарға көмек көрсетуді тапсырды
19 Шілде 2021, 21:29
Мемлекет басшысы еліміздегі эпидемиологиялық ахуал жөнінде кеңес өткізді
19 Шілде 2021, 21:23
«Бәйтерек» ҰБХ» АҚ Директорлар кеңесі ҚР Президентінің тапсырмаларын іске асыру мәселелерін қарады
19 Шілде 2021, 18:20
Рүстем Биғари ҚР білім және ғылым вице-министрі қызметінен босатылды
19 Шілде 2021, 15:46
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин жем-шөп дайындау жұмыстарын жандандыруды тапсырды
16 Шілде 2021, 16:13
Ресейдің ірі АВТОВАЗ, РЕНО РЕСЕЙ және КАМАЗ автомобиль өндірушілері екі ел арасындағы өндірістік кооперацияларды одан әрі дамытады
14 Шілде 2021, 18:38
Ғабит Сыздықбеков ҚР Премьер-Министрі Кеңсесі басшысының бірінші орынбасары болып тағайындалды
14 Шілде 2021, 17:22
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 22 маусымдағы №429 Қаулысы
14 Шілде 2021, 17:20
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин 4 өңірде карантиндік шараларды күшейтуді тапсырды
14 Шілде 2021, 17:04
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 28 маусымдағы №441 Қаулысы
14 Шілде 2021, 16:37
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 3 шілдедегі №460 Қаулысы
14 Шілде 2021, 16:32
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 7 шілдедегі №466 Қаулысы
14 Шілде 2021, 16:25
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 1 шілдедегі №457 Қаулысы
14 Шілде 2021, 16:20
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 1 шілдедегі №459 Қаулысы
14 Шілде 2021, 16:14
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 30 маусымдағы №449 Қаулысы
13 Шілде 2021, 17:59
2021 жылдың 5 айында ішкі тауар айналымы өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 15,8%-ға өсті — Б. Сұлтанов
13 Шілде 2021, 16:15
Үкіметте 2021 жылы халық санағын өткізу бойынша ұйымдастыру мәселелері талқыланды
13 Шілде 2021, 16:08
Үкіметте Кәсіпкерлік қызметті реттеу жөніндегі ведомствоаралық комиссияның отырысы өтті
12 Шілде 2021, 19:10
ВАК коронавирус инфекциясының таралуына жол бермеу жөніндегі шаралар топтамасын қабылдады
12 Шілде 2021, 14:48
Асхат Оралов ҚР ақпарат және қоғамдық даму вице-министрі қызметінен босатылды
12 Шілде 2021, 12:08
Мемлекет басшысы Жоғары сот кеңесінің төрағасы Денис Шиппті қабылдады
11 Шілде 2021, 10:58
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №120
10 Шілде 2021, 16:55
ҚР Ұлттық банкі «цифрлық теңгені» енгізу бойынша пилоттық жобаны дайындап жатыр
10 Шілде 2021, 16:21
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин ауыл шаруашылығы жаңа вице-министрі – министрінің м. а. Е. Қарашөкеевті таныстырды
09 Шілде 2021, 18:27
Қазақстан Президенті БҰҰ Бас Ассамблеясының төрағасы Волкан Бозкырмен кездесу өткізді
09 Шілде 2021, 09:15
Қанат Ысқақов ҚР АҚДМ Ақпарат комитетінің төрағасы болып тағайындалды
Депутаттық сауал
© 2019 - 2021 Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Баспасөз Қызметі.
SoftDeCo компаниясының жобасы.